ट्राइग्लिसराइड्स परीक्षण [Triglycerides Test]
Triglycerides Test लाई नेपालीमा ट्राइग्लिसराइड्स परीक्षण भनिन्छ। (Triglycerides Test meaning in Nepali: ट्राइग्लिसराइड्स परीक्षण)
लिपिड र मुटु रोगको जोखिम [Lipid and Cardiac Risk] · रगत [Blood]
ट्राइग्लिसराइड्स परीक्षण रगतमा बोसोको मात्रा मापन गर्ने परीक्षण हो, जसले मुटु रोग र स्ट्रोकको जोखिम पत्ता लगाउन मद्दत गर्छ।
ट्राइग्लिसराइड्स परीक्षण रगतमा ट्राइग्लिसराइड्स नामक बोसोको मात्रा मापन गर्ने रगत परीक्षण हो। शरीरले ऊर्जाको लागि ट्राइग्लिसराइड्स प्रयोग गर्छ। यदि तपाईंले आवश्यकताभन्दा बढी क्यालोरी खानुहुन्छ भने, शरीरले अतिरिक्त क्यालोरीलाई ट्राइग्लिसराइड्समा परिणत गर्छ र पछि प्रयोगको लागि बोसो कोषहरूमा भण्डारण गर्छ। रगतमा ट्राइग्लिसराइड्सको उच्च स्तरले मुटु रोग र स्ट्रोकको जोखिम बढाउन सक्छ।
यो परीक्षण किन गरिन सक्छ?
- मुटु रोग, स्ट्रोक, र धमनीहरूलाई असर गर्ने अन्य अवस्थाहरूको जोखिम बुझ्न मद्दत गर्न।
- मुटुको अवस्था र मुटु रोगको जोखिम कम गर्ने उपचारहरूको निगरानी गर्न।
- नियमित स्वास्थ्य जाँचको भागको रूपमा।
- उच्च कोलेस्ट्रोल र/वा ट्राइग्लिसराइड्सको उपचारको प्रभावकारिता हेर्न।
- मेटाबोलिक सिन्ड्रोमको जोखिम पत्ता लगाउन।
- अग्नाशयशोथ (pancreatitis) को जोखिम पत्ता लगाउन।
परीक्षणअघि के गर्ने?
तपाईंले रगत निकाल्नुभन्दा ९ देखि १२ घण्टा अगाडि केही पनि नखान वा नपिउन (फास्टिङ) आवश्यक हुन सक्छ। तपाईंको चिकित्सकले तपाईंलाई फास्टिङ गर्नुपर्छ कि पर्दैन र कुनै विशेष निर्देशनहरू छन् भने बताउनुहुनेछ।
नमुना कसरी लिइन्छ?
परीक्षणको क्रममा, एक स्वास्थ्यकर्मीले सानो सुई प्रयोग गरेर तपाईंको पाखुराको नसाबाट रगतको नमूना लिनेछन्। सुई छिराएपछि, थोरै मात्रामा रगत टेस्ट ट्युब वा सानो सिसीमा सङ्कलन गरिनेछ। सुई छिराउँदा वा निकाल्दा तपाईंलाई हल्का दुखाइ महसुस हुन सक्छ। यो प्रक्रिया सामान्यतया पाँच मिनेटभन्दा कम समय लाग्छ।
जोखिम र असहजता
रगत परीक्षण गर्दा धेरै कम जोखिम हुन्छ। सुई लगाएको ठाउँमा हल्का दुखाइ वा निलो हुन सक्छ, तर धेरैजसो लक्षणहरू चाँडै हराउँछन्।
नतिजा बुझ्ने आधार
ट्राइग्लिसराइड्स सामान्यतया प्रति डेसिलिटर (dL) रगतमा मिलिग्राम (mg) ट्राइग्लिसराइड्समा मापन गरिन्छ। वयस्कहरूमा ट्राइग्लिसराइड्सको सामान्य र उच्च स्तरका लागि सामान्यतया प्रयोग गरिने दिशानिर्देशहरू तल दिइएका छन्। बालबालिका र किशोरकिशोरीहरूका लागि दिशानिर्देशहरू वयस्कहरूभन्दा फरक हुन्छन्। तपाईंको बच्चाको परीक्षण नतिजाको अर्थ के हो भनी बुझ्नका लागि तपाईंको बच्चाको चिकित्सकलाई सोध्नुहोस्।
सम्भावित नतिजा र अर्थ
स्वस्थ [Healthy]
सम्भावित अर्थ: १५० mg/dL भन्दा कम ट्राइग्लिसराइड्सको स्तरलाई स्वस्थ मानिन्छ।
सीमितता: यो सामान्य स्तर भए पनि, तपाईंको समग्र स्वास्थ्य जोखिमको लागि चिकित्सकको व्याख्या आवश्यक छ।
अर्को कदम: नियमित जाँच र स्वस्थ जीवनशैली कायम राख्नुहोस्।
बोर्डरलाइन उच्च [Borderline high]
सम्भावित अर्थ: १५० देखि १९९ mg/dL सम्मको ट्राइग्लिसराइड्सको स्तरलाई बोर्डरलाइन उच्च मानिन्छ। यसले मुटु रोगको जोखिम बढाउन सक्छ।
सीमितता: यो स्तरले सधैं रोगको संकेत गर्दैन, तर थप मूल्याङ्कन आवश्यक हुन सक्छ।
अर्को कदम: तपाईंको चिकित्सकसँग छलफल गर्नुहोस्। जीवनशैलीमा परिवर्तनहरू सिफारिस गर्न सकिन्छ।
उच्च [High]
सम्भावित अर्थ: २०० देखि ४९९ mg/dL सम्मको ट्राइग्लिसराइड्सको स्तरलाई उच्च मानिन्छ। यसले मुटु रोग, स्ट्रोक, र धमनीहरूलाई असर गर्ने अन्य अवस्थाहरूको जोखिम बढाउँछ।
सीमितता: उच्च स्तरले सधैं गम्भीर रोगको संकेत गर्दैन, तर यसलाई बेवास्ता गर्नु हुँदैन।
अर्को कदम: तपाईंको चिकित्सकसँग तत्काल परामर्श गर्नुहोस्। जीवनशैलीमा परिवर्तन र सम्भावित औषधिको बारेमा छलफल गर्नुहोस्।
धेरै उच्च [Very high]
सम्भावित अर्थ: ५०० mg/dL र सोभन्दा माथिको ट्राइग्लिसराइड्सको स्तरलाई धेरै उच्च मानिन्छ। यसले अग्नाशयशोथ (pancreatitis) को जोखिम पनि बढाउँछ।
सीमितता: यो स्तरले गम्भीर स्वास्थ्य समस्याहरूको जोखिम बढाउँछ, तर यसको कारण पत्ता लगाउन थप परीक्षण आवश्यक हुन सक्छ।
अर्को कदम: तपाईंको चिकित्सकसँग तुरुन्तै परामर्श गर्नुहोस्। यसलाई कम गर्न जीवनशैली परिवर्तन र औषधिको आवश्यकता पर्न सक्छ।
यस परीक्षणका सीमितता
- ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर धेरै कारणले उच्च हुन सक्छ, जसमा उच्च बोसो र चिनीयुक्त खाना, व्यायामको कमी, मिर्गौला वा कलेजो रोग, थाइरोइड रोग, अनियन्त्रित मधुमेह, अधिक तौल वा मोटोपना, र केही औषधिहरू समावेश छन्।
- उच्च ट्राइग्लिसराइड्सको स्तरले सामान्यतया कुनै लक्षणहरू देखाउँदैन, त्यसैले नियमित परीक्षण महत्त्वपूर्ण हुन्छ।
- यो परीक्षणले मुटु रोगको जोखिमको बारेमा जानकारी दिन्छ, तर यसले रोगको निदान गर्दैन।
- ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर दिनभरि फरक हुन सक्छ, विशेष गरी खाना खाएपछि।
- बालबालिका र किशोरकिशोरीहरूका लागि दिशानिर्देशहरू वयस्कहरूभन्दा फरक हुन्छन्।
सुरक्षित अर्को कदम
तपाईंको परीक्षणको नतिजाको अर्थ के हो भनी बुझ्नका लागि तपाईंको चिकित्सकसँग छलफल गर्नुहोस्। उच्च ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर कम गर्नका लागि चिकित्सकले स्वस्थकर खाना खाने, नियमित शारीरिक गतिविधि गर्ने, स्वस्थ तौल कायम राख्ने, तनाव व्यवस्थापन गर्ने, धुम्रपान छोड्ने, पर्याप्त निद्रा लिने, र मदिरा सेवन सीमित गर्ने जस्ता जीवनशैली परिवर्तनहरू सिफारिस गर्न सक्छन्। केही अवस्थामा, ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर कम गर्न औषधिको पनि आवश्यकता पर्न सक्छ।
चिकित्सकलाई सोध्नुपर्ने प्रश्नहरू
- मेरो ट्राइग्लिसराइड्सको नतिजा 'बोर्डरलाइन उच्च' आएको छ, यसको मेरो मुटुको स्वास्थ्यको लागि के अर्थ हुन्छ?
- मेरो ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर उच्च छ, यसलाई कम गर्न मैले मेरो आहारमा के परिवर्तन गर्नुपर्छ?
- मेरो ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर धेरै उच्च आएको छ, के यसले मलाई अग्नाशयशोथ (pancreatitis) को जोखिममा राख्छ?
- मेरो ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर कम गर्नका लागि जीवनशैली परिवर्तनहरू पर्याप्त छन् वा मलाई औषधिको आवश्यकता पर्छ?
- मेरो ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर निगरानी गर्न मैले कति पटक यो परीक्षण गराउनुपर्छ?
तुरुन्त चिकित्सकीय सहायता कहिले लिने?
यो जानकारी शैक्षिक उद्देश्यका लागि मात्र हो। यसले चिकित्सकीय सल्लाह, निदान वा उपचारलाई प्रतिस्थापन गर्दैन। आफ्नो व्यक्तिगत परीक्षण नतिजाको व्याख्या र उपचारको लागि अनिवार्य रूपमा आफ्नो चिकित्सकसँग परामर्श लिनुहोस्।
बारम्बार सोधिने प्रश्नहरू [FAQs]
ट्राइग्लिसराइड्स परीक्षण के हो?
ट्राइग्लिसराइड्स परीक्षण रगतमा ट्राइग्लिसराइड्स नामक बोसोको मात्रा मापन गर्ने रगत परीक्षण हो। ट्राइग्लिसराइड्स शरीरले ऊर्जाको लागि प्रयोग गर्ने एक प्रकारको बोसो हो। यदि तपाईंले आवश्यकताभन्दा बढी क्यालोरी खानुहुन्छ भने, शरीरले अतिरिक्त क्यालोरीलाई ट्राइग्लिसराइड्समा परिणत गर्छ र पछि प्रयोगको लागि बोसो कोषहरूमा भण्डारण गर्छ।
यो परीक्षण किन गरिन्छ?
यो परीक्षण मुटु रोग, स्ट्रोक, र धमनीहरूलाई असर गर्ने अन्य अवस्थाहरूको जोखिम बुझ्न मद्दत गर्न गरिन्छ। यसले मुटुको अवस्था र मुटु रोगको जोखिम कम गर्ने उपचारहरूको निगरानी गर्न पनि मद्दत गर्छ। उच्च ट्राइग्लिसराइड्सको स्तरले मुटु रोग र स्ट्रोकको जोखिम बढाउन सक्छ।
ट्राइग्लिसराइड्स परीक्षणको लागि कसरी तयारी गर्ने?
यो परीक्षणको लागि तपाईंले रगत निकाल्नुभन्दा ९ देखि १२ घण्टा अगाडि केही पनि नखान वा नपिउन (फास्टिङ) आवश्यक हुन सक्छ। तपाईंको चिकित्सकले तपाईंलाई फास्टिङ गर्नुपर्छ कि पर्दैन र कुनै विशेष निर्देशनहरू छन् भने बताउनुहुनेछ।
ट्राइग्लिसराइड्सको उच्च स्तरका कारणहरू के-के हुन सक्छन्?
उच्च ट्राइग्लिसराइड्सको स्तरका धेरै सम्भावित कारणहरू छन्, जसमा उच्च बोसो र चिनीयुक्त खाना धेरै खानु, पर्याप्त व्यायाम नगर्नु, मिर्गौला वा कलेजो रोग, थाइरोइड रोग, अनियन्त्रित मधुमेह, अधिक तौल वा मोटोपना, मदिरा सेवन विकार, वंशाणुगत अवस्थाहरू, र केही औषधिहरू (जस्तै डाइयुरेटिक्स र स्तन क्यान्सर तथा एचआईभीको उपचार गर्ने केही औषधिहरू) समावेश छन्।
परीक्षणको नतिजाको अर्थ के हो?
ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर सामान्यतया mg/dL मा मापन गरिन्छ। वयस्कहरूमा १५० mg/dL भन्दा कमलाई स्वस्थ, १५० देखि १९९ mg/dL लाई बोर्डरलाइन उच्च, २०० देखि ४९९ mg/dL लाई उच्च, र ५०० mg/dL वा सोभन्दा माथिलाई धेरै उच्च मानिन्छ। उच्च स्तरले मुटु रोग, स्ट्रोक, र अग्नाशयशोथ (pancreatitis) को जोखिम बढाउन सक्छ। तपाईंको नतिजाको सही अर्थ बुझ्नका लागि चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुपर्छ।
ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर कम गर्न के गर्न सकिन्छ?
ट्राइग्लिसराइड्सको स्तर कम गर्नका लागि चिकित्सकले स्वस्थकर खाना खाने, थपिएको चिनी र संतृप्त बोसोयुक्त खाना सीमित गर्ने, नियमित शारीरिक गतिविधि गर्ने, स्वस्थ तौल कायम राख्ने, तनाव व्यवस्थापन गर्ने, धुम्रपान छोड्ने, पर्याप्त निद्रा लिने, र मदिरा सेवन सीमित गर्ने जस्ता जीवनशैली परिवर्तनहरू सिफारिस गर्न सक्छन्। केही अवस्थामा, औषधिको पनि आवश्यकता पर्न सक्छ।
थप हेर्नुहोस्
आधार स्रोत
U.S. National Library of Medicine — Triglycerides Test: MedlinePlus Medical Test