छोटो उत्तर: WHO ले गर्भवती महिलाले कम्तीमा आठ पटक स्वास्थ्यकर्मीसँग जाँच गराउन सिफारिस गर्छ। पहिलो जाँच गर्भको पहिलो १२ हप्ताभित्रै गराउनुपर्छ, र त्यसपछि २०, २६, ३०, ३४, ३६, ३८ र ४० हप्तामा। गर्भ थाहा हुने बित्तिकै नजिकको स्वास्थ्य संस्थामा गएर जाँच सुरु गर्नु सबैभन्दा राम्रो हो।
👉 Aafno EDD check garnuhos: Due date calculator
आफ्नो बच्चा जन्मने अनुमानित मिति (EDD) यहाँ हिसाब गर्नुहोस् →
👉 Aafno mahinawari check garnuhos: Period calculator
अर्को महिनावारी र उर्वर दिन कहिले हो, यहाँ हिसाब गर्नुहोस् →
मानिसहरू यसरी पनि खोज्छन्: pregnant check up, pregnant check up schedule, garbhawati jaanch kahile garne
गर्भवती जाँच किन जरुरी छ?
गर्भवती जाँचमा आमा र बच्चा दुवैको स्वास्थ्य हेरिन्छ। WHO ले पहिले चार पटक जाँच सिफारिस गर्थ्यो, अहिले कम्तीमा आठ पटक गर्छ। धेरै पटक स्वास्थ्यकर्मीसँग भेट हुँदा समस्या छिटो पत्ता लगाउने र सम्हाल्ने मौका बढ्छ। WHO अनुसार यसले जन्मँदाका बेला हुने बच्चाको मृत्यु घटाउन र आमाको अनुभव राम्रो बनाउन मद्दत गर्छ।
गर्भ भएको थाहा पाउने तरिका Pregnancy kit how to use र HCG test मा छ। गर्भ पुष्टि भएपछि ढिला नगरी पहिलो जाँचका लागि नजिकको स्वास्थ्य संस्थामा जानुहोस्।
WHO को ८ पटक जाँचको तालिका
| जाँच | गर्भको हप्ता |
|---|---|
| पहिलो | १२ हप्ताभित्र |
| दोस्रो | २० हप्ता |
| तेस्रो | २६ हप्ता |
| चौथो | ३० हप्ता |
| पाँचौँ | ३४ हप्ता |
| छैटौँ | ३६ हप्ता |
| सातौँ | ३८ हप्ता |
| आठौँ | ४० हप्ता |
यो WHO को विश्वव्यापी सिफारिस हो। नेपालमा तपाईंको स्वास्थ्य चौकी वा अस्पतालले आफ्नै तालिका दिन सक्छ; उहाँहरूले दिएको मिति मान्नुहोस्। तपाईंको स्वास्थ्य अवस्था हेरेर थप जाँच पनि आवश्यक पर्न सक्छ।
WHO ले २४ हप्ताअघि कम्तीमा एक पटक ultrasound गर्न पनि सिफारिस गर्छ, जसले गर्भको हप्ता, जुम्ल्याहा र केही जन्मजात समस्या पत्ता लगाउन मद्दत गर्छ। थप: Pregnancy ma ultrasound।
पहिलो जाँचमा के हुन्छ?
पहिलो जाँच अरूभन्दा लामो हुन सक्छ। बेलायतमा (NHS) यो ८ देखि १२ हप्ताबीच हुन्छ र करिब एक घण्टा लाग्छ। सामान्यतया:
- BP (रक्तचाप) नापिन्छ र पिसाब जाँचिन्छ।
- रगतको समूह (blood group) जाँच्न रगत लिइन्छ।
- गर्भको हप्ता हेरेर पछिका जाँच र scan को समय बताइन्छ।
folic acid बारे पनि सोध्नुहोस्: फोलिक एसिड।
पछिका जाँचहरूमा के हेरिन्छ?
- हरेक जसो जाँचमा: BP र पिसाब। गर्भावस्थामा BP सम्बन्धी समस्याबारे preeclampsia पेजमा पढ्नुहोस्।
- करिब २८ हप्तामा: स्वास्थ्य, आइरन (iron) को मात्रा र रगतको समूह फेरि हेर्न रगत जाँच। आइरन कम भए गर्भावस्थामा रक्तअल्पता हेर्नुहोस्।
- २४–२८ हप्तामा: जोखिम बढी भएकालाई गर्भावस्थाको मधुमेहको जाँच।
- पछिल्ला हप्तामा: सुत्केरी हुने योजना र बच्चाको स्थिति (position) बारे कुरा।
- ४१ हप्तासम्म पनि सुत्केरी नभए: अबको विकल्पबारे छलफल।
अर्को उदाहरण: बेलायत (NHS) को तालिका
तालिका देशअनुसार फरक हुन्छ भनेर बुझ्न बेलायतको उदाहरण हेर्न सकिन्छ। त्यहाँ सामान्यतया यसरी जाँच र scan हुन्छन्:
| हप्ता | के हुन्छ |
|---|---|
| ८–१२ | पहिलो (booking) जाँच |
| ११–१४ | पहिलो ultrasound (dating scan) |
| १६ | screening नतिजाबारे कुरा |
| १८–२१ | २० हप्ताको ultrasound |
| २५ र ३१ | पहिलो बच्चा भएकालाई मात्र थप जाँच |
| २८ | जाँच र रगत परीक्षण |
| ३४, ३६, ३८, ४० | सुत्केरी योजना र बच्चाको स्थिति |
| ४१ | सुत्केरी नभए विकल्पबारे छलफल |
यो तालिका नेपालको होइन; नेपालमा आफ्नो स्वास्थ्य संस्थाले दिएको मिति नै मान्नुहोस्। तर दुवै तालिकाको सार एउटै छ: छिटो सुरु गर्ने, गर्भको अन्तिम महिनाहरूमा झन् बारम्बार जाँच गराउने।
कति पटक जाँच गराउने?
WHO ले कम्तीमा आठ पटक भन्छ। बेलायतमा पहिलो बच्चा हुँदा कम्तीमा १० पटक र पहिले बच्चा जन्माइसकेकालाई कम्तीमा ७ पटक जाँच गरिन्छ। तपाईंलाई कति पटक चाहिन्छ भन्ने कुरा स्वास्थ्यकर्मीले तपाईंको अवस्था हेरेर बताउनुहुन्छ।
जाँचमा जाँदा के लैजाने?
- गर्भवती कार्ड वा पहिलेका सबै report
- ultrasound र रगत जाँचका report
- खाइरहेका औषधिको सूची (औषधि डाक्टरको सल्लाहमा मात्र)
- सोध्न चाहेका प्रश्नहरूको सूची, ताकि जाँचमा कुनै कुरा नछुटोस्
> तुरुन्त स्वास्थ्य संस्था जानुपर्ने लक्षण: > - योनिबाट धेरै रगत बग्नु (प्याड लगाउने बित्तिकै भिज्ने) > - रगतसँगै पेट कडा दुख्नु > - काँधमा दुखाइ > - वाकवाकी, रिँगटा लाग्नु वा बेहोस हुनु > > हल्का रगत देखिए पनि अर्को जाँचको मिति नपर्खी स्वास्थ्य संस्थामा सम्पर्क गर्नुहोस्। थप: गर्भावस्थामा योनिबाट रगत।
धेरै सोधिने प्रश्न
Pregnant check up kahile suru garne?
गर्भ थाहा हुने बित्तिकै। WHO अनुसार पहिलो जाँच पहिलो १२ हप्ताभित्र हुनुपर्छ।
Pregnant check up kati choti garne?
WHO ले कम्तीमा आठ पटक सिफारिस गर्छ: १२ हप्ताभित्र, त्यसपछि २०, २६, ३०, ३४, ३६, ३८ र ४० हप्तामा।
Pregnant check up ma k k herinxa?
BP, पिसाब, रगत समूह र आइरनको जाँच, बच्चाको वृद्धि र स्थिति, र आवश्यक परे ultrasound।
Pregnant check up schedule ma ultrasound kahile?
WHO ले २४ हप्ताअघि कम्तीमा एक पटक सिफारिस गर्छ। बेलायतमा ११–१४ र १८–२१ हप्तामा दुई scan गरिन्छ।
Sab thik xa bhane pani check up jaanu parxa?
पर्छ। WHO अनुसार धेरै पटक जाँच हुँदा समस्या छिटो पत्ता लगाउने र सम्हाल्ने मौका बढ्छ, त्यसैले ठीक महसुस भए पनि तोकिएको जाँच नछुटाउनुहोस्।
Pahilo check up ma kati samaya lagxa?
पहिलो जाँच अरूभन्दा लामो हुन्छ। बेलायतमा यसलाई करिब एक घण्टा लाग्छ, किनभने यसमा BP, पिसाब र रगत समूहको जाँचसँगै पछिका जाँचको योजना बनाइन्छ।
Dosro bacha ho bhane pani teti nai check up garnu parxa?
WHO को सिफारिस सबै गर्भवतीका लागि कम्तीमा आठ पटक हो। बेलायतमा पहिले बच्चा जन्माइसकेकालाई कम्तीमा ७ पटक जाँच गरिन्छ। आफ्नो अवस्था हेरेर स्वास्थ्यकर्मीले बताउनुहुन्छ।
स्रोतहरू
- WHO — New guidelines on antenatal care for a positive pregnancy experience: https://www.who.int/news/item/07-11-2016-new-guidelines-on-antenatal-care-for-a-positive-pregnancy-experience
- NHS — Your antenatal appointments: https://www.nhs.uk/pregnancy/your-pregnancy-care/your-antenatal-appointments/
- NHS — Ultrasound scans in pregnancy: https://www.nhs.uk/pregnancy/your-pregnancy-care/ultrasound-scans/
- NHS — Vaginal bleeding in pregnancy: https://www.nhs.uk/pregnancy/related-conditions/common-symptoms/vaginal-bleeding/
यो लेख शैक्षिक उद्देश्यका लागि हो, चिकित्सकीय परामर्शको विकल्प होइन।